4 ligjet e reja që pritet ti aprovojë qeveria e re e Sërbisë, me ndikim tek qytetarët

0
618
  • aprovojë ndalimin e plotë të pirjes së duhanit në ambientet e hotelierisë dhe në shumë vende publike
  • pastaj kthimi i shërbimit të detyrueshëm ushtarak
  • futja e gjuhës së ndjeshme ndaj gjinisë, e cila është diskutuar prej muajsh
  • dhe në fund ndalimi i importit të makinave të përdorura me standarde Euro 3 dhe Euro 4

Këto janë tema që shqetësojnë një pjesë të madhe të popullatës dhe do të ndikojnë në jetën tonë të përditshme dhe tashmë kanë përçarë thellë opinionin.

Ndalohet pirja e duhanit

Ministrja aktuale e Shëndetësisë, Danica Grujiçiq, nuk i ka fshehur përpjekjet e saj për të vendosur një ndalim të plotë të pirjes së duhanit në restorante dhe ambiente të tjera të brendshme, si dhe në shumë vende të jashtme publike.

Në atë synim është arritur më së largu dhe sipas saj, projektligji, i cili ndalon plotësisht duhanin në ambiente publike – kafene, restorante, bare, stadiume, stacione autobusi, “ka kaluar” në Ministrinë përkatëse të Shëndetësisë dhe i është përcjellë në ministritë e tjera për harmonizim. Këtu është ndalur, të paktën tani për tani, ka thënë ajo.

Shërbimi i detyrueshëm ushtarak

Në Serbi prej vitesh flitet për rikthimin e shërbimit të detyrueshëm ushtarak, por muajt e fundit ka shkuar një hap më tej që kur Shtabi i Përgjithshëm i Forcave të Armatosura nisi zyrtarisht këtë nismë në janar.

Deri më 1 maj ky institucion së bashku me Ministrinë e Mbrojtjes duhet t’i dorëzojnë presidentit Aleksandër Vuçiq të gjitha propozimet për modelin e shërbimit të detyrueshëm ushtarak, pas së cilës bashkërisht do të marrin një vendim përfundimtar. Prandaj, uniformat ushtarake nuk pritet të jenë të detyrueshme para fillimit ose mesit të vitit 2025.

Siç janë gjërat tani, shërbimi i detyrueshëm ushtarak duhej të përbëhej nga dy pjesë dhe të zgjaste tre muaj. Ideja është që trajnimi të jetë në dy pjesë – teorike dhe praktike.

Ndalohet importi i makinave me motorë Euro 3 dhe 4

Pavarësisht njoftimeve se ndalimi i importit të makinave të përdorura me standarde Euro 3 dhe Euro 4 do të hynte në fuqi më 1 janar 2024, kjo nuk ndodhi. Rregullorja që do ta rregullonte këtë çështje ende nuk është miratuar, dhe përderisa kjo pyetje është “të jesh apo të mos jesh” për tregtarët e dorës së dytë, duket se për momentin nuk ka përgjigje nga institucionet kompetente shtetërore.

Sipas të dhënave të publikuara nga Shoqata Serbe e Importuesve të Automjeteve dhe Pjesëve, më shumë se gjysma e makinave të përdorura të importuara në vitin 2023 kishin një motor Euro 3 ose Euro 4. Më saktësisht, nga numri i përgjithshëm i automjeteve të importuara, 55.4 për qind janë ato me motorë që plotësojnë standardet mjedisore Euro 3 ose Euro 4 – gjithsej 73.051 automjete.

Fakti që importi eventualisht do të ndalohej nuk do të thotë se këto vetura nuk do të përdoren në Serbi, sepse do të vazhdojë tregtia me vetura të këtij lloji tashmë të regjistruara.

Përveç kësaj, Serbia është i vetmi vend në rajon që ende lejon importin e “makinave të përdorura” të prodhuara para vitit 2010.

Gjuhë (JO)ndjeshme gjinore

Ligji për barazinë gjinore duhet të hyjë në fuqi në tërësi më 1 qershor 2024, megjithëse është miratuar tre vjet më parë. Pjesa më interesante dhe më intriguese për publikun është ajo e përdorimit të gjuhës së ndjeshme gjinore.

Ashtu si në vitin 2021, kur u miratua, një pjesë e ligjit edhe sot e ndan Serbinë në dy anë. Nga njëra anë ka nga ata që janë pro përdorimit të gjuhës me ndjeshmëri gjinore, nga ana tjetër ata që janë kundër.

Dhe mosmarrëveshjet më të mëdha kanë të bëjnë me “përkthimin” e titujve dhe profesioneve nga gjinia gramatikore mashkullore në femërore, ndaj nga 1 qershori duhet të kemi zyrtarisht atasheun (atasheun), guidën (guidën), zjarrfikës/zjarrfikës (zjarrfikës), korrës. (korrës), krahas termave që jemi mësuar prej kohësh si profesor, doktor, ministër, kryeministër, avokat.